डोनाल्ड ट्रम्प यांनी इराणला ‘आज रात्री संपूर्ण विनाश’ होण्याचा इशारा दिल्याने मध्यपूर्वेतील तणाव वाढला असून होर्मुझ सामुद्रधुनी प्रश्न पुन्हा ऐरणीवर आला आहे.
नवी दिल्ली: मध्यपूर्वेत सुरू असलेल्या संघर्षाच्या पार्श्वभूमीवर Donald Trump यांनी Iran ला दिलेल्या कठोर इशाऱ्यामुळे जागतिक पातळीवर चिंता वाढली आहे. होर्मुझ सामुद्रधुनी खुली करण्यासाठी दिलेली मुदत संपत असताना ट्रम्प यांनी ‘आज रात्री संपूर्ण विनाश होऊ शकतो’ असा थेट इशारा देत परिस्थिती अधिकच चिघळवली आहे.
ट्रम्प यांनी त्यांच्या सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर केलेल्या पोस्टमध्ये अत्यंत तीव्र शब्दांत इशारा दिला आहे. “आजची रात्र इतिहासातील सर्वात महत्त्वाची ठरू शकते. एक संपूर्ण संस्कृती नष्ट होऊ शकते, जी पुन्हा कधीही निर्माण होणार नाही,” असे त्यांनी नमूद केले. तसेच “मला असे व्हावे असे वाटत नाही, पण परिस्थिती तशीच घडू शकते,” असेही त्यांनी स्पष्ट केले आहे.
होर्मुझ सामुद्रधुनी हा जगातील ऊर्जा पुरवठ्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचा जलमार्ग मानला जातो. Iran ने हा मार्ग काही देशांसाठी बंद केल्यानंतर अमेरिकेकडून दबाव वाढवण्यात आला. ट्रम्प यांनी यापूर्वी इराणला हा मार्ग खुला करण्यासाठी अनेकदा मुदत दिली होती. सुरुवातीला पाच दिवसांची मुदत देण्यात आली होती, त्यानंतर आणखी 10 दिवसांची वाढ करण्यात आली आणि शेवटी 48 तासांचा अंतिम अल्टिमेटम देण्यात आला होता.
या कालावधीत कोणताही तोडगा न निघाल्याने ट्रम्प यांनी आक्रमक भूमिका घेतली असून मोठ्या लष्करी कारवाईची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. त्यांच्या वक्तव्यामुळे केवळ इराणच नव्हे तर संपूर्ण मध्यपूर्वेतील सुरक्षा परिस्थिती धोक्यात आल्याचे मानले जात आहे.
दरम्यान, United States आणि Israel यांनी इराणविरोधात लष्करी कारवाया सुरू केल्याचा दावा करण्यात आला आहे. इस्रायलच्या हवाई दलाने इराणच्या हवाई संरक्षण यंत्रणांवर हल्ले केल्याचे सांगितले जात असून त्यासंदर्भातील व्हिडिओही प्रसिद्ध करण्यात आले आहेत.
ट्रम्प यांच्या विधानात ‘सत्तापालट’ आणि ‘नवीन नेतृत्व’ यांचा उल्लेखही करण्यात आला आहे. यावरून केवळ लष्करी कारवाईच नव्हे तर इराणमध्ये राजकीय बदल घडवण्याच्या दिशेनेही प्रयत्न होऊ शकतात, अशी चर्चा सुरू झाली आहे.
एकूणच, वाढता तणाव, सततच्या धमक्या आणि होर्मुझ सामुद्रधुनीवरील वाद या सगळ्यांमुळे जागतिक अर्थव्यवस्था आणि ऊर्जा पुरवठ्यावर मोठा परिणाम होण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे. पुढील काही तासांमध्ये या संघर्षाचे रूपांतर मोठ्या युद्धात होण्याची भीती व्यक्त केली जात आहे.
--------------------------------------