बुद्ध पोर्णिमा २०२६ ची अचूक तिथी, शुभ मुहूर्त, पूजन विधी आणि दानाचे महत्त्व जाणून घ्या; ३० एप्रिल की १ मे याबाबतची स्पष्ट माहिती.
मुंबई: वैशाख महिन्यातील पौर्णिमा तिथीला साजरी होणारी ‘बुद्ध पूर्णिमा’ यंदा नेमकी कोणत्या दिवशी आहे, याबाबत अनेकांमध्ये संभ्रम निर्माण झाला आहे. धार्मिक मान्यतेनुसार या दिवशी गौतम बुद्ध यांचा जन्म झाला होता. त्यामुळे हा दिवस बौद्ध अनुयायांसोबतच हिंदू धर्मीयांसाठीही अत्यंत महत्त्वाचा मानला जातो.
२०२६ मध्ये बुद्ध पूर्णिमेची तिथी ३० एप्रिल रोजी रात्री ९ वाजून १२ मिनिटांनी सुरू होणार असून तिचा समारोप १ मे रोजी रात्री १० वाजून ५२ मिनिटांनी होणार आहे. उदयतिथीच्या नियमानुसार सण साजरा करण्याची प्रथा असल्याने यंदा बुद्ध पूर्णिमा १ मे २०२६, शुक्रवार या दिवशीच साजरी केली जाणार आहे.
या दिवशी पूजनासाठी काही विशेष शुभ मुहूर्त मानले गेले आहेत. ब्रह्म मुहूर्त सकाळी ४:१५ ते ४:५८, अभिजित मुहूर्त सकाळी ११:५२ ते दुपारी १२:४५, विजय मुहूर्त दुपारी २:३१ ते ३:२४, गोधूळ मुहूर्त सायंकाळी ६:५५ ते ७:१७, अमृत काल सायंकाळी ६:५६ ते रात्री ८:४१ आणि निशिता मुहूर्त रात्री ११:५७ ते १२:३९ असा राहणार आहे. या काळात पूजा केल्यास विशेष पुण्यप्राप्ती होते, अशी श्रद्धा आहे.
बुद्ध पूर्णिमेच्या दिवशी भगवान विष्णू यांची पूजा-अर्चना करणे अत्यंत फलदायी मानले जाते. या दिवशी विष्णूंच्या प्रतिमेसमोर शुद्ध तुपाचा दिवा लावून ताजे फळ, सुगंधी फुले आणि मिठाई अर्पण करावी. त्यानंतर विष्णू सहस्रनामाचे पठण केल्यास जीवनात सकारात्मक ऊर्जा आणि सुख-समृद्धी वाढते, अशी मान्यता आहे.
या दिवशी दानधर्मालाही विशेष महत्त्व आहे. विशेषतः मातीच्या घड्याचे दान केल्यास ते गौदानाइतके पुण्यदायी मानले जाते. तसेच पंखे, चप्पल, छत्री, धान्य, फळे यांचे दान करणेही लाभदायक ठरते. उन्हाळ्याच्या काळात गरजू लोकांना पाणी पाजणे हा देखील एक मोठा पुण्यकर्म मानला जातो.
बुद्ध पूर्णिमा हा केवळ धार्मिक सण नसून मानवतेचा संदेश देणारा दिवस आहे. गौतम बुद्ध यांच्या विचारांमधून अहिंसा, करुणा आणि शांतीचा संदेश दिला जातो, जो आजच्या काळातही तितकाच महत्त्वाचा मानला जात आहे.
°°°°°